در گذشته برای خرید شارژر گوشی فقط باید محصولی را انتخاب میکردید که از پورت سازگار با درگاه شارژ دستگاه شما بهره میبرد. با گسترش استانداردهای شارژ سریع، روی جعبهی این محصولات عبارتهایی مثل USB PD ،PPS و GaN چاپ شده است و خیلی از خریداران نمیدانند کدامیک واقعاً روی سرعت و ایمنی شارژ تأثیر دارد.
خبر خوب اینکه برای انتخاب بهترین شارژر گوشی لازم نیست مهندس برق باشید. با شناخت چهار ویژگی اصلی شارژرها، دیگر فریب شارژرهای گران و بیکیفیت یا برعکس، شارژرهای ارزان و بیاستاندارد را نمیخورید.
ویژگیهای مهم شارژرها که هنگام خرید باید به آنها توجه کنید
در ادامه به ۴ ویژگی مهم هنگام انتخاب شارژر اشاره کردهایم.
۱. عدد وات روی جعبه، همهی ماجرا نیست
سادهترین مشخصهای که روی هر شارژری میبینید، توان خروجی یا همان وات است؛ عددی که از ضرب ولتاژ در آمپر به دست میآید و حداکثر توان خروجی شارژر حداکثر را نشان میدهد. نکتهی مهم اینکه گوشی شما باتوجه به درصد باتری، دمای دستگاه و چند عامل دیگر تصمیم میگیرد چهقدر از توان را واقعاً از شارژر دریافت کند.
نکتهای که خیلیها به آن توجه نمیکنند مربوط به شارژرهای چندپورته است. در این شارژرها، عدد وات روی جعبه معمولاً توان کل دستگاه را نشان میدهد، نه توان هر پورت بهتنهایی. برای مثال در آداپتور سهپورت سامسونگ با توان کلی ۶۵ وات، فقط یک پورت میتواند تا ۶۵ وات بدهد و دو پورت دیگر به ترتیب به ۲۵ و ۱۵ وات محدود هستند. پس اگر میخواهید همزمان چند دستگاه را با سرعت بالا شارژ کنید، باید توان هر پورت را جداگانه چک کنید، نه فقط عدد درشتی که روی جعبه تبلیغ شده است.
۲. یواسبی پاور دلیوری (USB PD)؛ استاندارد پایهای که نباید نادیده بگیرید
اگر بخواهیم یک استاندارد را مهمترین مشخصهی شارژر درنظر بگیریم، آن ویژگی USB Power Delivery یا بهاختصار USB PD است. این پروتکل را سازمان USB-IF تعریف کرده است و اجازه میدهد گوشی و شارژر دربارهی ولتاژ و جریان مناسب با یکدیگر مذاکره کنند.
نسخهی USB PD 3.1 تا سقف ۲۴۰ وات را پشتیبانی میکند، هرچند گوشیهای امروزی بهخاطر محدودیت مدار شارژ، طراحی باتری و کنترل دما، بهندرت به این عدد نزدیک میشوند. برای نمونه اکثر گوشیهای سامسونگ گلکسی که از USB PD پشتیبانی میکنند، هنگام خرید شارژر سامسونگ باید بدانید که حداکثر از شارژ حدود ۴۵ وات پشتیبانی میکنند؛ عددی که با عرضهی گلکسی S26 اولترا و استاندارد جدید Super Fast Charging 3.0 به ۶۰ وات رسید.
نکتهی مهم این است که پشتیبانی از USB PD یعنی شارژر شما تقریباً با هر گوشی، تبلت، لپتاپ یا حتی کنسول دستی سازگاری دارد. برای همین، وقتی دنبال شارژر همهکاره میگردید، وجود این استاندارد اولین چیزی است که باید چک کنید.
۳. PPS؛ مهمترین ویژگی وقتی سرعت شارژ برایتان اهمیت دارد
عبارت PPS یا Programmable Power Supply افزونهای اختیاری روی استاندارد USB PD است و شاید مهمترین قابلیتی باشد که هنگام خرید شارژر باید دنبالش بگردید. در حالت عادی USB PD ولتاژ را در بازهها نسبتاً بزرگ تنظیم میکند که همین موضوع باعث تولید گرمای اضافه و افت بازده میشود.
وقتی شارژر از PPS پشتیبانی کند، گوشی و شارژر میتوانند ولتاژ را در بازههای بسیار ریز در حدود ۲۰ میلیولت و جریان را با گامهای ۵۰ میلیآمپری تنظیم کنند. نتیجه اینکه گوشی میتواند دقیقتر و با گرمای کمتری شارژ شود. فناوری Super Fast Charging سامسونگ هم از همین استاندارد بهره میبرد و بدون PPS، سرعت شارژ گوشیهای گلکسی بهطور محسوسی افت میکند.
۴. گواهی USB-IF؛ مهری که کمتر کسی به آن توجه میکند
سازمان USB-IF علاوهبر تعریف استانداردها، برنامهی صدور گواهی هم دارد که سازگاری شارژرها و کابلها را بهصورت مستقل تست میکند. شارژرهایی سازگار با این گواهی، معمولاً لوگوی Certified USB Charger را روی بدنه یا جعبهی محصول دارند.
گواهی USB-IF بهتنهایی سرعت شارژ را بالا نمیبرد، اما نشان از تست شدن و استاندارد بودن آن دارد. البته باید حواستان باشد که هر شارژری این لوگو را روی جعبهاش چاپ کند، لزوماً واقعاً گواهی را نگرفته است و کپیکردن لوگو روی جعبه کار سختی نیست. بههمین دلیل توصیه میشود این گواهی را از برندهای شناختهشده مثل انکر، یوگرین، بیلکین یا بیسوس بخرید.
پروتکلهای اختصاصی برندها؛ وقتی سرعت شارژ بالاتر میرود
بسیاری از برندها در کنار استانداردهای جهانی، پروتکل شارژ سریع اختصاصی خودشان را هم دارند که ازجمله میتوان به سوپرووک (SuperVOOC) اوپو و وانپلاس یا هایپرشارژ (HyperCharge) شیائومی اشاره کرد. این پروتکلها با عبور جریان بسیار بالاتر، سرعت شارژی بهمراتب بیشتر از USB PD معمولی ارائه میدهند. برای مثال شارژر سوپرووک وانپلاس با پشتیبانی از ۱۱ آمپر با ولتاژ ۱۱ ولت در مجموع به توان واقعی ۱۲۱ وات میرسد و با عنوان ۱۲۰ وات عرضه شده است.
راز سرعت بالای استانداردهای شارژ اختصاصی شرکتها این است که بخش زیادی از تبدیل ولتاژ داخل خود شارژر انجام میشود، نه داخل گوشی و همین مورد گرمای تولیدی درون گوشی را کاهش میدهد. علاوهبر این، اغلب گوشیهای این برندها از باتری دوسلولی استفاده میکنند تا بدون افزایش بیشاز حد دمای گوشی، جریان ورودی بین دو سلول تقسیم و توان بیشتری جذب شود.
اگر گوشی شما از پروتکلهای اختصاصی شارژ پشتیبانی میکند، تنها راه رسیدن به حداکثر سرعت شارژ، استفاده از شارژر اصلی همان برند است. شارژرهای معمولی مبتنیبر USB PD هم گوشی را شارژ میکنند، اما هرگز به سرعت شارژر اختصاصی نمیرسند.
گالیم نیترید (GaN)؛ خوب ولی نه ضروری
شارژرهای گالیم نیترید یا GaN این روزها خیلی تبلیغ میشوند و ادعاهای این محصولات هم تا حد زیادی درست است. این شارژرهای باکیفیت معمولاً بازده الکتریکی بالاتری دارد، یعنی انرژی کمتری بهصورت گرما هدر میرود و انرژی بیشتری به گوشی میرسد. مزیت دیگر گالیم نیترید ابعاد کوچکتر است زیرا قطعات داخلی GaN نسبت به شارژرهای سیلیکونی سنتی جمعوجورترند و در نتیجه کل بدنهی شارژر کوچکتر میشود.
اگر مشخصات شارژر گالیم نیترید با شارژر سیلیکونی یکسان باشد، شارژر GaN نه سرعت شارژ را بالاتر میبرد و نه لزوماً عمر بیشتری دارد. حتی چاپ عبارت GaN روی بدنهی شارژر، تضمینی برای کیفیت، ایمنی یا حتی پشتیبانی از USB PD و PPS نیست. پس اگر ابعاد کوچکتر برایتان اهمیت دارد یا اختلاف قیمتش با نمونهی سیلیکونی زیاد نیست، خرید شارژر GaN منطقی است.
کابل را فراموش نکنید
حتی بهترین شارژر دنیا هم اگر با کابل ضعیف جفت شود، نتیجهی خوبی نمیدهد. اگر کابل اصلی گوشیتان را ندارید، حتماً کابلی بخرید که هم ازنظر جریان و ولتاژ و هم ازنظر پروتکل ازجمله پروتکلهای اختصاصی، با حداکثر سرعت شارژ گوشیتان سازگار باشد. خیلی از افت سرعتهای شارژی که کاربران با آنها مواجه میشوند، اصلاً ربطی به شارژر ندارد و مقصر اصلی، کابل نامناسب است.